|
Vahanoa
Fale‘ovalu ‘a e lelei taha ‘i he fe‘auhi ‘a
Lavengamâlié
Fa‘u ‘e Tevita K. Takitaki
NUKU‘ALOFA— Na‘aku
ongo‘i fiefia ‘aupito ‘i hono fili au ko e
tangata va‘inga mâlie taha ‘i he fe‘auhi ‘akapulu ‘a
Lavengamâlié ka ‘i he‘eku taumu‘a
koula ki he ta‘u ni keu tui ‘a e teunga ‘o
e ‘Ikale Tahí.
Ko
e talanoa fiefia ia ‘a e fika 8 mo kapiteni ‘o e
timi ‘akapulu kalasi 1 ‘a Vainí, Vahanoa Fale‘ovalu
ta‘u 28 ‘o Vainí ‘a ia na‘e fili‘i ‘e
he komiti na‘a nau fakalele ‘a e fe‘auhi ‘a
Lavengamâlié ko e tangata va‘inga mâlie
taha ia ‘o e fe‘auhí.
Neongo
kuo ne ‘osi tui ‘a e teunga ‘o e ‘Ikale
Tahí ka ko e toko 7 pe ka ‘i he‘ene vivili
mo ‘ene taumu‘a ‘i he ta‘u ni kene kau
ki he timi toko 15.
Na‘a
ne fakahâ foki ‘ene faka‘amu na‘a koha
fe‘auhi ‘eni ke siofi ai ‘a e kau va‘inga ‘a
e ‘Ikale Tahí ka ‘i he taimi tatau ‘oku
te‘eki ke fili foki ‘a e kau faifilí ia mo
e faiako ‘o e ‘Ikale Tahí.
‘‘ ‘Oku
ou tui ta‘etoeveiveiua ko e fe‘auhi pe ‘eni ‘e
taha ‘oku totonu ke fili ai ‘a e sikuati ‘a
e ‘Ikale Tahí pea kapau ‘oku fili ha tamaiki
mei muli pea toki ‘omai ke va‘inga mo e sikuati ‘a
Tonga ni ke fili ai ‘a e lelei tahá ‘‘,
ko e faka‘amu ia ‘a Vahanoá.
‘ Oku
poupou‘i lahi ‘a e fakakaukau ko ‘eni ‘e
he kau manako ‘akapulu ‘o Tonga ni mo e kau faiako ‘akapulu ‘o
e ngaahi timí ka na‘e totonu ke ‘uluaki fai
ha fêmahino‘aki kiai ‘a e komiti ‘akapulu ‘a
Tongá mo e Poaté he ‘oku mahino ko e fe‘auhi
lahi taha mo manakoa taha ‘eni ‘oku fakahoko ‘i
Tonga ni.
Ko
Vahanoá na‘a ne ma‘u faingamâlie ‘one
va‘inga ma‘ae kalapu ‘akapulu ‘a ‘Ingilani
ko e Darlington fakataha mo Paino Hehea mei he timi pe ‘a
Vainí ka ‘i he lolotonga ni ‘oku kei fai ‘a
e ngâue fakapepa ki he aleapaú kane toki foki ki
he kalapú.
‘Oku
kau foki ‘a e tangata ni ‘i ha tangata talêniti‘ia
mo‘oni he kuo ne ‘osi kau atu ki he timi liiki Mate
ma‘a Tongá ‘i he 1999 pea pehê ki hi
timi ‘akapulu toko 7.
Fekau‘aki
mo hono kaha‘u ‘i he ‘akapulu liikí na‘a
ne fakahâ kuo ‘osi ‘a e taimi va‘inga
liikí ka ‘oku ne nofo taha pe ki he ‘akpulu ‘iunioni
he taimi ni hei‘ilo na‘a ma‘u ai hano faingamâlie
ki he ‘Ikale Tahí pe koha kalapu mei muli.
Kaekehe
na‘e fakahâ ‘e Vahanoa ‘ene fakamâlô lahi
ki he komiti ‘a Lavengamâlié ‘i hono
fili ia ki he tangata va‘inga mâlie taha ‘o
e fe‘auhí ka ‘i he‘ene tuí ‘oku
hanga ‘e he fe‘auhi ni ‘o hiki ‘a e tu‘unga
va‘inga ‘a e tamaiki ki ha tu‘unga ‘oku
ma‘olunga angé.
‘Oku ‘ikai
ko e tu‘unga fika 8 pe ‘oku va‘inga ai ‘a
Vahanoá ka ‘oku ne lava lelei ‘a e va‘inga ‘i
he tu‘unga peleki‘auuei pea pehê ki he hûua.
‘I
he talatalaifale ‘a e tangata ni ki he toenga ‘o
e ngaahi timi na‘e kau ki he fe‘auhí na‘a
ne fakahâ ‘oku ola lelei ma‘u pe ‘a e
ngaahi timi ‘oku nau faifakamaatoato pea ko e ‘u
timi ‘oku nau fakatamulú ‘oku nau ‘ilo
pe ‘e kinautolu hono koví.
Na‘e
fakahâ foki ‘e Vahanoa ‘ene poupou ki he to‘utupú kenau
ngâue ‘aonga‘aki ‘a honau talêniti
pea ko e kî ki he ‘akapulu lelei ke tokanga mo fakamaatoato ‘i
he fakamalohisinó.
‘ I
he fe‘auhi ‘a Lavengamâlie na‘e ‘ikai
sola ‘a e tangata ni ‘i he‘ene taki‘i
mai ‘a e timi ‘a Vainí pea neongo na‘a
nau ulungia ‘i he fainoló ka na‘e mahino ko
e timi fakalakalaka taha ‘eni ‘i he fe‘auhi ‘o
e 2003-2004.
Na‘e
fakahâ ‘e Vahanoa ki he ongoongo sipoti ‘o
e nusipepa ni na‘a ne ongo‘i fiefia ‘i hono
fili‘i ia ko e tangata va‘inga mâlie taha ‘o
e fe‘auhi ka ‘i he taimi tatau ‘oku fakalotolahi‘i
ia kene feinga ki he taupotu taha tene ala a‘u kiaí.
Na‘a
ne fakahâ foki ‘ene fiefia ‘i he ikuna ‘e
he Toá ‘a e fe‘auhi he na‘a ne ‘ilo
fakapapau ko e timi lelei taha mo fâaitaha ia ‘i
he fe‘auhí.
|